Bạn đang tu tập mà sao lại để sân si khởi lên vậy? Chỉ tặng bạn 4 chữ "nhìn thấu, buông bỏ" vì người không vừa ý bạn cũng chính là người thầy của bạn đó.
Thực tâm mà nói thì lúc viết những dòng đó mình không cảm thấy sân lắm, mà chỉ đơn giản là thấy không cần thiết đọc những lời vô nghĩa nữa. Tham gia vào thớt này cái đầu tiên nên có là sự chân thật. Tuy nhiên, đều là con người sống ở cõi này cả, có người này người khác, không thể bắt ép người khác theo ý mình muốn, tốt nhất là phớt lờ.
1. Thế nào được gọi là thiền định?
Thiền định là thiền tập chú tâm vào một đề mục để phát triển định lực. Có 40 đề mục thiền định được Đức Phật giảng dạy, trong đó ngày nay các thiền sư chủ yếu dạy đề mục Hơi Thở, vì nó phù hợp với căn cơ nhiều người, dễ buông xả khi lên trình độ cao, vì hơi thở sẽ tự mất dần.
Vì sao cần phải tu thiền định thì ngày nay tâm trí con người bị rất nhiều yếu tố chi phối, suy nghĩ mông lung về đủ mọi vấn đề trong cuộc sống, công việc, tình cảm. Khi tâm trí tán loạn thì trí tuệ thực sự không thể phát triển.
Phật tiếng Anh là Buddha (ở vn gọi gần gũi chệch đi là Bụt) có nghĩa là Bậc Giác Ngộ. Phật Thích Ca hoặc các vị A-la-hán đều được gọi là Bậc Giác Ngộ. Tuy nhiên, Phật thì tự tìm ra con đường giác ngộ, còn các bậc A-la-hán thì không thể tự tìm ra, mà học theo sự chỉ dạy của Phật thì mới giác ngộ được.
3. Cư sĩ tại gia có thể đạt giác ngộ giải thoát hay không? Nếu đạt được thì có gì khác so với hàng xuất gia không?
Về lý thuyết thì cư sĩ tại gia có thể tu tập thành bậc giác ngộ và đã là bậc giác ngộ thì không khác gì so với hàng xuất gia. Trong kinh Nikaya có nói thời Đức Phật ngày xưa cũng có những cư sĩ tại gia đạt giác ngộ, nhưng phải xuất gia ngay lập tức trong vòng 7 ngày nếu không sẽ chết (nhập Niết Bàn). Vì một bậc giác ngộ vô cùng cao quý, thánh thiện và đặc biệt tới mức không thể phù hợp trong tầm vóc của một người sống tại gia với nhiều trách nhiệm đời thường.
Tuy nhiên, trong thời mạt Pháp này, theo kinh có nói là chỉ có thể tu tập chứng tới tầng thánh thứ 3 là A Na Hàm - gọi là Thánh Bất Lai - vị này sau khi chết sẽ tái sinh lên 1 cõi trời và tu trong kiếp đó chắc chắn đạt giác ngộ giải thoát.
4. Thiền định Nguyên Thủy khác với thiền định của Đại Thừa như thế nào? Tại sao lại nói có tới 8 vạn 4 ngàn pháp môn tu tập giác ngộ giải thoát?
Thiền có 2 loại là thiền định và thiền tuệ. Bạn xem lại bài #102 (
https://xamvn.love/threads/14290/post-269258) mình có nói về Thiền Nguyên Thủy và Thiền Tông (Đại Thừa).
5. Mình có tham khảo thì thấy như Bồ Tát Mã Minh (tổ 12), Bồ Tát Long Thọ (tổ 14) đều khuyên tu Tịnh Độ, hay các vị tổ Trung Quốc như Thừa Viễn Đại Sư, Vĩnh Minh Diên Thọ, Liên Trì Đại Sư, Ngẫu Ích Đại Sư ...đều chứng tỏ thiền cơ nhưng sao lại hoằng dương Tịnh Độ (nếu không có thật thì có chăng các vị ấy nói không đúng sự thật)
Còn mấy việc như lễ bái, cầu cúng, cưới cũng cúng, chết cũng cúng, xem bói, xem ngày giờ, xem phong thủy... vân vân" thì theo mình biết đây không phải là Tình Độ chánh pháp
Như mình đã nói rõ, Tịnh Độ không phải là pháp môn tu tập sai, vì niệm Phật là một trong 40 đề mục thiền định như đã nói ở bên trên. Nhưng có được định tâm dù là bằng cách niệm hơi thở hay niệm Phật thì mới chỉ có Định, chứ chưa có Tuệ. Muốn trí tuệ được phát triển thì phải tiếp tục tu tập Thiền Tuệ (hay còn gọi là thiền quán, thiền vipassana).
Còn vì sao các tổ khuyến khích pháp môn này thì dễ hiểu nhất là nó phù hợp với nhiều người, nhất là căn cơ thấp kém của con người trong thời mạt pháp này. Có thể là một cầu nối để con người sau khi chết được tái sinh tới cõi trời nào đó thích hợp hơn cho việc tu tập thiền để giác ngộ giải thoát. Các tổ (cả Thiền cả Tịnh Độ) rất có thể tu tập ở một trình độ có khả năng hiểu được điều đó.
Còn bản thân những người như mình chọn tu tập thiền nguyên thủy vì cứ căn cứ theo kinh sách gốc Nikaya gần gũi với thời Đức Phật nhất, thì tu tập giác ngộ giải thoát là theo con đường Giới - Định - Tuệ có một hệ thống rõ ràng rành mạch tuần tự các bước, các việc phải làm để có thể tu tập đến được đích cuối cùng, tất nhiên không phải trong kiếp này thì cũng là duyên lành cho nhiều kiếp tới.
6. Khi nào thì biết 1 người hay bản thân mình đã giác ngộ?
Các thiền sư nổi tiếng cũng không xác nhận là họ là bậc giác ngộ, thứ nhất vì giới luật cấm không được nói ra, thứ hai là có thể họ chưa giác ngộ. Còn khi giác ngộ thì có lẽ là sẽ tự biết thôi, giống như khi xưa thái tử Tất Đạt Đa giác ngộ thì ngài cũng biết vậy.